26-27-go kwietnia br. odbyła się w Rzeszowie prekonferencja „Road to URC”, poprzedzająca czerwcowy szczyt w Gdańsku. Spotkanie skoncentrowało się na integracji sektorów zbrojeniowych oraz tworzeniu fundamentów pod przyszłą odbudowę Ukrainy. Towarzyszyła jej strefa Expo i międzynarodowy puchar dronów „Air Bridge”.
Współorganizowana przez Agencję Rozwoju Przemysłu strefa Expo zgromadziła ponad 120 wystawców, w tym Polską Izbę Producentów na Rzecz Obronności Kraju oraz kilkunastu jej członków. Strefa Expo to szansa na „alianse kapitałowe” oraz współpracę w sektorach defense i dual-use (podwójnego zastosowania).
Podczas niedzielnej inauguracji, poseł i przewodniczący Rady ds. Współpracy z Ukrainą Paweł KOWAL podkreślił, że wybór stolicy Podkarpacia nie jest przypadkowy. „Rzeszów nawiązuje dzisiaj do swojej tradycji integrowania regionu, który kiedyś można było określić jako Centralny Okręg Przemysłowy. Dzisiaj widzimy w nim region, który patrzy w przyszłość: buduje nowe technologie, rozwija je naukowo i wdraża do produkcji” – podkreślił Paweł KOWAL.
Ambasador Ukrainy w Polsce Wasyl BODNAR nie krył satysfakcji z obecności ukraińskich firm w Rzeszowie. Przywołał przy tym kontekst historyczny współpracy obu narodów.
Częścią pierwszego dnia prekonferencji był pierwszy międzynarodowy Puchar w wyścigach dronów w dyscyplinie FPV Drone Racing with Payload. Zawody, organizowane przez Federację Sportu Technologicznego Ukrainy, połączyły sportową rywalizację z inżynierią wojskową.
Drugiego dnia prekonferencję otworzył premier Donald TUSK wraz z premier Ukrainy Julią SWYRYDENKO.
W swoim przemówieniu premier Donald TUSK ogłosił rozpoczęcie wielkiego projektu budowy polskiej ogromną armii dronów, w którym pomoże nam Ukraina. Polski plan budowy armady dronowej będzie wspierany przez ukraińskie kompetencje i myśl techniczną.
„Dla mnie jest bardzo ważne, aby te tragiczne, równocześnie imponujące doświadczenia Ukrainy w konfrontacji z Rosją stały się także częścią polskiego know-how, jak bronić polskiego nieba” – mówił premier Donald TUSK na konferencji. Podkreślił, że tylko bezpieczna Ukraina, Polska i Europa będzie w stanie sprostać zadaniu, jakim jest odbudowa kraju po zniszczeniach wojennych.
„Z wielką satysfakcją mogę dzisiaj ogłosić, że polski plan budowy armady dronowej będzie planem, który będzie wspierany także przez myśl techniczną, kompetencje dronowe naszych ukraińskich przyjaciół. Będziemy inwestowali w to wspólne pieniądze europejskie, polskie i tak jak powiedziałem, kompetencje i zdolności Ukrainy” – zapowiedział Donald TUSK.
„Dzisiaj zaczynamy ten wielki projekt armady dronów. Polska musi mieć swoją nowoczesną armadę dronową, tak abyśmy mogli nie tylko dzisiaj pomagać Ukrainie, ale żebyśmy z pełnym przekonaniem mogli powiedzieć Polkom i Polakom, że jesteśmy bezpieczni” – dodał premier.
W kuluarach odbywającej się w Rzeszowie konferencji pełnomocniczka rządu do spraw programu SAFE Magdalena SOBKOWIAK-CZARNECKA podkreśliła, że mechanizm SAFE nie przewiduje bezpośrednich transferów finansowych np. do Ukrainy. Dodała, że celem współpracy ze stroną ukraińską jest pozyskanie najnowszych rozwiązań technicznych, które są obecnie testowane w warunkach bojowych.
„Chcemy mieć te technologie na potrzeby własnej armii. Mechanizm SAFE będzie służył do tego, żeby pozyskać najnowsze rozwiązania dronowe od strony ukraińskiej” – wyjaśniła minister.
SOBKOWIAK-CZARNECKA zaznaczyła, że projekt tak zwanej armady dronowej ma zostać sfinalizowany w czerwcu podczas konferencji URC w Gdańsku.
Pełnomocniczka rządu podkreśliła, że współpraca z Ukrainą dotyczy także zaangażowania polskich przedsiębiorstw w odbudowę tego kraju oraz dostaw sprzętu wojskowego. Przypomniała, że Unia Europejska zatwierdziła pożyczkę dla Kijowa w wysokości 90 miliardów euro. Strona ukraińska zadeklarowała, że dwie trzecie tych środków przeznaczy na zakupy zbrojeniowe.
Podczas rzeszowskiej konferencji minister DOMAŃSKI powiedział, że obronność i bezpieczeństwo stały się filarami polityki fiskalnej Polski. Według niego Europa musi zrozumieć, że nie istnieje już podział między polityką gospodarczą a polityką bezpieczeństwa. „Obronność jest fundamentem wzrostu gospodarczego” – dodał. Minister ocenił, że dywersyfikacja, odporność dostaw i rozwój przemysłu obronnego nie są „politycznym wyborem, a warunkiem przetrwania europejskiego systemu społeczno-gospodarczego”.
Z wielu paneli dyskusyjnych, które odbyły się 27-go kwietnia na uwagę zasługują:
„Współpraca przemysłowa to nie tylko rozwój technologii, ale także konkretne działania: lokalne inwestycje, produkcja w Ukrainie, rozwój kompetencji i zatrudnianie lokalnych kadr, płacenie podatków, to tworzy realny wkład w odbudowę i stabilność gospodarki”, oświadczył prezes GRUPY WB.
2. panel „Przyszłość europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony”, w którym wziął udział m. in. Wiceprezes zarządu PGZ S.A. Jan GRABOWSKI oraz wiceminister obrony Ukrainy Sergiy BOYEV.
